Jak powinien wyglądać podręcznik szkolny do historii?

Jak powinien wyglądać podręcznik szkolny do historii?

22 kwietnia 2021 Wyłącz przez Olaf

Format, a tym samym struktura, podręcznika koncentruje się bardziej na konkretnych celach nauczania niż inne rodzaje książek. Tradycyjnie wymienia się trzy podstawowe cele nauki szkolnej: poznawczy, wychowawczy i instruktażowy. Celem podręcznika szkolnego jest skupienie wszystkich trzech funkcji na książce. O ile jednak dwa pierwsze nie wzbudzają większych kontrowersji, o tyle kwestia trzeciego celu – edukacyjnego – jest zupełnie inna. Od początku okresu objętego badaniem do chwili obecnej toczy się wiele dyskusji na temat definicji i realizacji tego celu.

Co wpływa na podręcznik szkolny?

Wszystkie te zmiany utrudniają znalezienie jednego, podstawowego poziomu analizy historycznej. W tej sytuacji zasadne wydaje się przyjęcie podręcznika i zawartych w nim informacji jako punktu wyjścia, czyli układu chronologicznego opartego na tradycyjnym rytmie rozwoju naszego państwa i narodu. Wpływ na podręczniki szkolne (https://www.taniaksiazka.pl/tanie-podreczniki-szkolne-na-rok-2020-2021-ksiegarnia-internetowa-a-562.html) do historii mają czynniki, takie jak:

  • postęp w naukach historycznych;
  • postęp w naukach humanistycznych i społecznych;
  • wyczerpanie się możliwości badań nad nowymi metodologiami;
  • zmiany światopoglądowe;
  • zmiany celów nauczania historii;
  • ogólny postęp cywilizacyjny;
  • popularyzacja mediów elektronicznych;
  • kultura masowa itp.

Wszystkie te czynniki wpłynęły na kształt i cele nauczania historii w szkołach, a co za tym idzie na kształt i formę tego, jak wyglądają podręczniki. Przykładem tego jest zakres podręczników do historii obowiązujących w badanym okresie. Jeżeli podstawowym kryterium wyboru podręczników jest ilość materiału wykorzystanego w klasach początkowych szkoły średniej, to jedynym wspólnym elementem wszystkich podręczników będzie okres piastowski. W tej epoce rozpoczyna się nauczanie historii narodowej. Jest to jednak jedyny stały element występujący w badanym okresie, gdyż ilość materiału historycznego ulega ciągłym zmianom. Na podstawie okresu piastowskiego można jednak próbować wyodrębnić typ podręczników używanych w pierwszych latach nauki w szkole średniej.

Jak wyglądają treści podręczników do historii?


Podręczniki te różnią się znacznie pod względem struktury i formatowania. W pierwszym z nich znajdujemy całą historię powszechną zaczynającą się od starożytnością i całą historię Polski podaną w czasach nowożytnych. Podręcznik podzielony jest na dwie części: pierwsza poświęcona jest historii powszechnej, druga – historii Polski. Mamy tu zatem często do czynienia z dwoma odmiennymi podręcznikami w jednym.